De inhoud van een ‘walk of wisdom’

Als pionier van de Walk of Wisdom ben ik blij met het beginnende succes van onze pioniersroute rondom Nijmegen. Sommige sensitieve mensen vragen me echter: hoe zit het met de inhoud? Ik ben dankbaar voor die vraag. Ze geeft me aanleiding iets over het idee achter de route te vertellen en is tegelijk een uitnodiging de route ook zelf ten volle te benutten als een ´weg naar binnen´ in plaats van alleen met organiseren bezig te zijn.

De inhoud van de Walk of Wisdom komt van de pelgrims zelf. Naar mijn idee is de tijd van een Waarheid waarin we allemaal moeten geloven voorbij. De geschiedenis van de zoektocht naar die Waarheid heeft niet alleen een schatkist van nobele ideeën opgeleverd, maar ook een huiveringwekkend massagraf van mensen die uit naam van zo’n Waarheid zijn geslachtofferd.

De toekomst van spiritualiteit ligt naar mijn overtuiging in de vrijheid om je eigen waarheid te zoeken. Die vrijheid is onlosmakelijk verbonden met respect voor de zoektocht van anderen. Je kunt niet zelf willen bepalen wat het leven de moeite waard maakt zonder dat je ook anderen die ruimte gunt. De inhoud van de Walk of Wisdom kan dan ook niet ingevuld worden door onze stichting; dat zou ten koste gaan van de ruimte van de pelgrims hun eigen inhoud te bepalen.

Die vrijheid en dat respect probeer ik in onze symbolen en gebruiken tot uitdrukking te laten komen. Ik denk aan het icoon van Huub en Adelheid Kortekaas, dat de mens verbeeldt als een ‘zaailing van de aarde’ met ieder een eigen, unieke kiemkracht. Ieder mens heeft een weg te gaan die van betekenis is. In de waan van de dag wordt die betekenis maar al te snel ingevuld door anderen: je omgeving, je werk, de media. De Walk of Wisdom is een uitnodiging om de weg weer vrij te maken voor hoe je het leven zelf waardeert.

Maar met alleen vrijheid en respect krijg je nog geen pelgrimsroute met ´een ziel´. Die ziel zit bij de route in de verbondenheid met de natuur en mensen onderling. Daar heb je geen uitgebreide verhalen voor nodig. Met een indrukwekkend mooie route, een paar symbolen en concrete daden en een uitgesproken droom kun je die verbondenheid laten voelen. De droom is een wereldwijde route die alle landen met elkaar verbindt. De symbolen zijn behalve het het icoon van Huub en Adelheid ook de pelgrimsveter waar je één voor één de vogelringetjes van de gemeenten aanrijgt. En de daden zijn o.a. het opruimen van zwerfafval langs de route via Actie Schone Waal, de organisatie van de vredesweek en het thema van de komende Zomerpelgrimage: ‘liefde voor het landschap’ met een sponsorloop voor natuur- en cultuurlandschapsprojecten langs de route. 

Goed beschouwd staat er dan toch een waarheid of ‘geloof´ centraal op de Walk of Wisdom. Dat is het geloof dat de balans tussen vrijheid, respect en verbondenheid een weg is naar een betekenisvol leven. Hoe die balans eruit ziet, is voor ieder mens en waarschijnlijk ook elke levensfase anders, maar dat die balans ertoe doet, is volgens mij een verstandig inzicht.

Mariken, mijn verhaal: een inhoudelijke voorbereiding 

Ik ga zelf de route lopen in de week vanaf zaterdag 26 maart om voor mezelf de balans op te maken. Om het maximale uit de rituele mogelijkheden te halen, ben ik me op dit moment aan het voorbereiden. Het thema van mijn tocht heb ik al: het verhaal van Mariken van Nimwegen.

In het Middeleeuwse blijspeelde leefde Mariken zeven jaar met de duivel om vervolgens met hem te breken. De duivel sleurde haar hoog boven de Stevenskerk en smeet haar naar beneden. Wonderdel overleefde ze en ze ging op pelgrimage, op zoek naar – volgens de hertaling van Ben Dirks en Marjolein Pieks – haar eigen verhaal. De Stevenskerk is het beginpunt van onze route en een beeld van Mariken staat vlakbij, op de Grote Markt. Aan het eind van de route loert een beeld van de duivel, Moenen.

Ik zal binnenkort iets over mijn voorbereiding schrijven: Mariken, mijn verhaal. Niet als Waarheid, maar als ontboezeming in de hoop dat ook anderen iets van hun ‘inhoud’ durven delen. Wie weet kunnen we iets van elkaar leren.

Wordt vervolgd. 

Met hartelijke pioniersgroeten,
6 februari 2016, Damiaan

Afbeelding: Vlinders, door Marjoke Schulten, een miniatuur in een serie van vijf voor Seizoenen van het Leven

Foto icoon en pelgrimhanden, Stevenskerk, Jan Heijmans